Advertisement

Porady Prawne i Finansowe

Propozycja FPP i CALPE zgłoszona przez Premiera – aż 78% przedsiębiorców może zapłacić niższy ZUS

Czwartek, 12 września 2019
Federacja Przedsiębiorców Polskich (FPP) oraz Centrum Analiz Legislacyjnych i Polityki Ekonomicznej (CALPE) uznają zapowiedź premiera Mateusza Morawieckiego nt. proporcjonalnych do dochodu składek ZUS dla przedsiębiorców oraz zrównania zasad podlegania ubezpieczeniom z tytułu umów zleceń z umowami o pracę za pozytywny sygnał dla przedsiębiorców i pracowników. Rozwiązania te są elementem czterech filarów przedstawionego w kwietniu 2019 roku przez FPP wraz z CALPE „Programu Gospodarczego dla Polski”. Wprowadzenie propozycji w zakresie proporcjonalności składek do dochodów oznaczałoby, że aż 78% przedsiębiorców ponosiłoby niższe obciążenia niż obecnie. FPP postuluje też, by – dzięki zwiększonym przychodom – FUS przejął finansowanie świadczeń chorobowych pracowników od 1. dnia niezdolności do pracy.
Zgodnie z rozwiązaniem zaproponowanym przez FPP, w warunkach 2019 r. dzięki wprowadzeniu proporcjonalności składek niższe obciążenia – w porównaniu z obecnym stanem rzeczy – mieliby przedsiębiorcy uzyskujący dochód netto poniżej 5718 zł miesięcznie. Aż 1,2 mln osób prowadzących działalność gospodarczą w Polsce znajduje się poniżej tego progu i mogłoby potencjalnie skorzystać na tym rozwiązaniu. Elastyczne składki uzależnione od wielkości dochodu stanowiłyby również dodatkowy, automatyczny stabilizator koniunktury gospodarczej. W przypadku spowolnienia, składki dla firm samoistnie obniżyłyby się, wspierając je tym samym w trudniejszym okresie.

„W obecnym systemie, osoby prowadzące działalność gospodarczą płacą składki w stałej wysokości, niezależnie od wypracowanego w danym okresie wyniku finansowego. Powoduje to, że obciążenia przedsiębiorców w niskich przedziałach dochodowych są bardzo wysokie na tle innych form aktywności zarobkowej, natomiast w wysokich przedziałach dochodowych – relatywnie niskie. Aby poziom składek był rzeczywiście adekwatny do sytuacji danego przedsiębiorcy – tj. nie utrudniał mu działalności, a jednocześnie gwarantował wypracowanie emerytury na odpowiednim poziomie – ich wysokość musi być ustalana indywidualnie. Uważamy, że jest to pierwszy krok w kierunku jednolitego podatku” – mówi Marek Kowalski, przewodniczący Federacji Przedsiębiorców Polskich, prezes Centrum Analiz Legislacyjnych i Polityki Ekonomicznej (CALPE).

Dzięki ujednoliceniu zasad podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu umów zlecenia oraz umów o pracę wyeliminowane zostałyby bodźce do stosowania niestandardowych form zatrudnienia. Biorąc pod uwagę niejasną praktykę interpretacyjną wobec przepisów dotyczących zbiegów tytułów do ubezpieczenia społecznego, ich likwidacja wyeliminowałaby pole do rozbieżności w tym zakresie. Dzięki temu utrwalone zostaną jednolite warunki konkurencyjne na rynku oraz poczucie pewności prawa wśród przedsiębiorców.

Udział przedsiębiorców, którzy zapłaciliby niższe lub wyższe składki w wyniku wprowadzenia proponowanych rozwiązań, w podziale na grupy dochodowe

Przechwytywanie_4.JPG

Źródło: obliczenia na podstawie danych Ministerstwa Finansów opracowanych w oparciu o połączone bazy
PIT-ZUS 2015

Niezbędnym elementem kompleksowego uporządkowania systemu ubezpieczeń społecznych – poza wprowadzeniem składek proporcjonalnych do dochodu oraz likwidacji zbiegu tytułów do ubezpieczenia społecznego – jest jednak wdrożenie restytucji w ubezpieczeniach społecznych. Jej celem jest wyeliminowanie negatywnych skutków wadliwego funkcjonowania systemu w przeszłości. Osoby wykonujące umowy zlecenia, gdzie występowały zbiegi, często są pozbawione stażu składkowego za okresy zatrudnienia w tej formie – co wyklucza w ich przypadku możliwość nabycia prawa do emerytury minimalnej. Za sprawą niejasnych, historycznych przepisów na przedsiębiorcach ciąży natomiast ryzyko naliczenia przez ZUS zobowiązań z tytułu oszczędności poczynionych w przeszłości przez zamawiającego w zamówieniach publicznych.

Dzięki wprowadzeniu restytucji naprawione zostałyby szkody odniesione przez ubezpieczonych i płatników składek. O potrzebie jej realizacji świadczy fakt, iż gwałtownie rośnie liczba osób pozbawionych prawa do najniższej emerytury. O ile jeszcze na koniec 2011 r. jedynie 24 tys. osób pobierało emerytury na poziomie niższym niż minimalny, to po waloryzacji w marcu 2019 r. ich liczba wynosiła już 280 tys. W przypadku braku rozwiązań systemowych tego problemu, można oczekiwać wzrostu liczby osób znajdujących się w takiej sytuacji do ponad 0,5 mln do 2025 r.

Dzięki uporządkowaniu strony dochodowej systemu ubezpieczeń społecznych, w polskich finansach publicznych pojawiłaby się przestrzeń fiskalna o wielkości 10,4 mld zł w pierwszym roku funkcjonowania proponowanych rozwiązań. FPP postuluje, by niewiele ponad połowa tej kwoty została wykorzystana do przejęcia przez FUS finansowania świadczeń chorobowych pracowników już od 1. dnia niezdolności do pracy. Przyczyniłoby się to do istotnej poprawy warunków rozwoju przedsiębiorczości.

„Program gospodarczy dla Polski” Federacji Przedsiębiorców Polskich stanowi propozycję adresowaną do wszystkich ugrupowań politycznych, zawierającą pakiet szczegółowo opracowanych rozwiązań – wraz z analizą skutków finansowych – które wpływają korzystnie na warunki prowadzenia działalności gospodarczej, a ich wdrożenie jednocześnie przyczyniałoby się do wzmacniania stabilności finansów publicznych.




tagi: FPP, CALPE, przedsiębiorcy, ZUS,